Ludzie

Adolph Traugott von Gersdorf

Oświeceniowy uczony z Górnych Łużyc, właściciel Pobiednej (Wigandsthal) i majątku Meffersdorf, który w 1803 roku zaczął stawiać prywatne obserwatorium - Mon Plaisir.

Grafika przedstawiająca pałac w Pobiednej z parkiem, w prawym górnym rogu wkomponowany portret Adolpha Traugotta von Gersdorfa
Pałac w Pobiednej i portret Gersdorfa. Pałac ze zbiorów polska-org.pl, portret ze zbiorów Görlitzer Sammlungen für Geschichte und Kultur

Ludzie

Adolph Traugott von Gersdorf

Wracamy do historii regionu i ludzi, którzy budowali jego naukową i kulturową mapę. To dobry pretekst do szlaku, wystaw i spotkań.

Oświecenie Górne Łużyce Astronomia

Poznaj postać

Uczony pan z Unięcic

Urodził się 20 marca 1744 roku, zmarł 16 czerwca 1807. Pobiedną - wtedy Wigandsthal - kupił wraz z majątkiem Meffersdorf w 1756 roku, a w latach 1767-1768 przebudował istniejący tam wcześniej pałac do kształtu, w jakim znamy go dzisiaj.

Czym się zajmował

Meteorologia, mineralogia, astronomia i eksperymenty z elektrycznością. Wprowadzał piorunochrony na Górnych Łużycach. Chodził po górach, prowadził obserwacje i niezwykle dokładne dzienniki. Zbierał dzieła sztuki i wspierał artystów.

W 1779 roku współtworzył Górnołużyckie Towarzystwo Naukowe (Oberlausitzische Gesellschaft der Wissenschaften). To jemu po śmierci Gersdorfa przypadła opieka nad jego zbiorami, które trafiły do Görlitz. Towarzystwo działa do dziś.

Wieża

Mon Plaisir stanął w dawnym Neu Gersdorf w latach 1803-1804, około 1,5 km od pałacu, jako prywatne obserwatorium do obserwacji astronomicznych, przyrodniczych i krajoznawczych. Gersdorf zatrudnił przy budowie rzemieślników z Pobiednej - były to swoiste prace interwencyjne w czasie kryzysu. Nie darmo poddani nazywali go „dobrym panem z Meffersdorf”.

Gersdorf jest pochowany na cmentarzu w Pobiednej. Wieża przetrwała go o dwa stulecia.

Opracowanie historyczne: Rafał Wróblewski, Leszek Bartnik (pobiedna.pl).

Jak możesz pomóc

Odbudujmy ją razem

Możesz wesprzeć projekt finansowo, rzeczowo lub kompetencyjnie - a także po prostu przyjść na wydarzenie i opowiedzieć o wieży znajomym.